Sáng 10/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước; công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.
"Nhìn thấy công trình lãng phí, ruột ai cũng đau như cắt"
Đại biểu Vũ Văn Tiến (đoàn Hải Phòng) bày tỏ quan tâm đến kết quả công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí tại báo cáo số 165 của Chính phủ.
Theo đó, báo cáo đã chỉ ra một số địa phương, bộ ban ngành xây dựng triển khai chương trình thực hành tiết kiệm chống lãng phí không nghiêm túc, chưa nghiêm túc.
Một số bộ ngành, địa phương, doanh nghiệp chưa tuân thủ quy định về thời gian ban hành chương trình thực hành tiết kiệm chống lãng phí hoặc chậm, chưa có báo cáo kết quả thực hành tiết kiệm chống lãng phí tăng so với các năm trước.
"Cứ năm sau lại có những bộ ban ngành, địa phương chậm báo cáo, chậm ban hành hơn năm trước mà không được chấn chỉnh, không được khắc phục. Báo cáo của nhiều đơn vị còn hình thức, không đảm bảo chất lượng, đặc biệt không có định lượng về kết quả tiết kiệm, lãng phí trong lĩnh vực địa bàn quản lý", ông Tiến nói và cho rằng báo cáo mà không có định lượng thì cũng như không.
Đại biểu Vũ Văn Tiến phát biểu tại họp tổ (Ảnh: Trang Trần).
Theo đại biểu Tiến, lãng phí là không phải của nhà ai, không phải của gia đình nào, thế nhưng khi nhìn thấy một công trình lãng phí, ruột ai cũng đau như cắt.
"Ở Hà Nội chúng ta đi qua trụ sở Bộ Ngoại giao, hiện nay mới có một nửa đơn nguyên đưa vào hoạt động, còn một nửa đơn nguyên cỏ mọc hoang. Đi qua trụ sở điều hành của Tổng Công ty Xi măng Việt Nam trên đường Phạm Hùng, vụ việc đã được khởi tố rồi nhưng đến nay vẫn "trơ gan cùng tuế nguyệt" với một tòa nhà mấy chục tầng", ông Tiến dẫn chứng.
Tiếp theo đến Bệnh viện Việt Đức, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2. Đại biểu cho biết vụ án đã khởi tố, bắt giam nhưng chưa vẫn đi vào hoạt động.
Đại biểu đặt câu hỏi bao giờ 2 bệnh viện này này mới đi vào hoạt động? Đây là điều trăn trở, day dứt của hàng triệu cử tri đang mong đợi Chính phủ nhiệm kỳ mới, Thủ tướng Chính phủ mới sẽ chỉ đạo quyết liệt.
Đại biểu cũng nêu thực tế các trụ sở tại Hà Nội và một số nơi khóa cổng và cỏ mọc ngang người sau khi sắp xếp, sáp nhập. Đại biểu mong Chính phủ có chương trình chỉ đạo thực hiện theo quý, theo tháng để nhân dân thấy được cái tinh thần phòng chống tham nhũng, lãng phí, thực hành tiết kiệm.
Lý giải của Bộ trưởng Bộ Y tế
Thảo luận tại tổ 8, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã dẫn chứng và giải thích về việc dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 hoàn thành xong phần thô nhưng chưa hoạt động.
Bộ trưởng cho biết: "Dự án tồn đọng kéo dài tới 10 năm, trong đó sai phạm đã phát sinh ngay từ khâu ký hợp đồng. Vì vậy, nếu chỉ đặt yêu cầu không hợp thức hóa sai phạm thì sẽ rất khó xử lý dứt điểm.
Chúng tôi lựa chọn cách tiếp cận là thừa nhận, chấp nhận những sai phạm đã xảy ra để làm cơ sở đề ra giải pháp tháo gỡ. Đồng thời, cần xác định rõ: những cán bộ tham gia xử lý, khắc phục trên nền các sai phạm cũ sẽ không bị coi là vi phạm, nhằm tránh việc sau này bị quy trách nhiệm vì "biết sai vẫn làm" trong quá trình giải quyết tồn đọng".
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan tại họp tổ (Ảnh: Tiến Cường).
Bộ trưởng cho biết thêm, điều cốt lõi là phải đưa ra được giải pháp xử lý phù hợp, bảo đảm không có yếu tố tham nhũng, tiêu cực, và dám làm vì lợi ích chung. Nếu không, để một công trình lớn tiếp tục tồn đọng kéo dài còn gây hệ lụy nghiêm trọng hơn.
Bên cạnh đó, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cũng phân tích thêm, dù đã làm việc rất tích cực, thậm chí xuyên cả Tết, nhưng đến nay dự án vẫn chưa thể đưa vào hoạt động. Nguyên nhân là khi xử lý từng dự án cụ thể, đặc biệt là dự án bệnh viện, còn phát sinh rất nhiều thủ tục tiếp theo cần hoàn tất.
"Về phần xây dựng, công trình đã cơ bản hoàn thành, điều kiện cơ sở vật chất rất tốt, có thể nói không khác gì một khách sạn 5 sao, khang trang, sạch đẹp. Tuy nhiên, để đạt được kết quả này đã mất tới 10 năm, 10 tháng với rất nhiều nỗ lực của các bộ, ngành và các nhà thầu", Bộ trưởng thông tin.
Bên cạnh đó, một trong những mấu chốt quan trọng là liên quan đến hoàn thiện phòng cháy chữa cháy (PCCC). Bộ trưởng cho biết, công trình được xây dựng từ 10 năm trước nên các quy định về PCCC áp dụng theo luật cũ. Hiện nay khi thực hiện thẩm định lại, phải tuân theo quy định mới với yêu cầu chặt chẽ hơn, dẫn đến phát sinh nhiều vướng mắc. Có hạng mục buộc phải điều chỉnh, như tháo dỡ tường, bổ sung cửa, rồi thực hiện lại quy trình phê duyệt.
"Đến thời điểm này, sau một thời gian rất dài, phương án PCCC mới được phê duyệt. Tuy nhiên, sau khi phê duyệt lại phải tiếp tục thi công điều chỉnh, tháo dỡ, cải tạo một số hạng mục để đáp ứng yêu cầu mới", Bộ trưởng thông tin.
Ngay cả khâu thẩm tra cũng gặp nhiều vướng mắc. Vừa qua, khi trao đổi với Bộ trưởng Bộ Xây dựng về việc đơn vị thuộc Bộ được giao thẩm tra dự án để làm cơ sở thanh toán phần còn lại cho nhà thầu, thì khi tiến hành thẩm tra lại phát sinh nhiều điểm không phù hợp với các nghị định, quy định hiện hành.
Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, khi đã chấp nhận xử lý trên nền các tồn tại cũ và được Chính phủ cho phép, thì cần mạnh dạn thẩm tra, thực hiện theo cơ chế đó.
"Nếu không có quyết tâm cao, chỉ dừng lại ở việc thanh tra đề xuất giải pháp thì chưa đủ; khâu tổ chức triển khai mới là thách thức lớn, đặt ra trách nhiệm rất nặng nề cho các bộ, ngành và địa phương. Chỉ khi có sự vào cuộc quyết liệt, những nguồn lực này mới có thể được đưa vào thực tiễn", bà Lan nói.
